Platform Notu: "Türkiye’de İllere Göre İnsani Gelişme Endeksi"
21 Kasım 2016

Ülkeler ve ülkelerdeki bölge ve illerin çeşitli kriterlere göre sınıflandırılması çok yaygındır. Üstelik bu tür karşılaştırmalar ilgili birimlere ilişkin hedef ve planlamalarda da kullanılmaktadır. Bu tür sınıflandırmalardan birisi de Birleşmiş Milletler (BM) tarafından geliştirilen ve popüler hale getirilen İnsani Gelişmişlik Endeksi’dir ve bu endeks ülkeler için her yıl hesaplanmaktadır. Bazı ülkelerde eyaletler ve iller için de hesaplanmaktadır. Ancak Türkiye’de iller için resmi bir hesaplama yapılmamaktadır. Buna dayalı olarak bu çalışmanın amacı Türkiye’de iller bazında 2013 yılı için İnsani Gelişme Endeksini hesaplamaktır. Elde edilen sonuçlara göre ilk sırada Ankara son sırada ise Muş yer almaktadır. [Devamı] [İndir]

Platform Notu: "Binyıl Kalkınma Hedefleri ve Yoksul Odaklı Büyüme"
3 Haziran 2016

Yoksulluğun azaltılması, sağlık, eğitim, cinsiyet eşitliği, çevre ve insan refahını etkileyen diğer birçok konuda 60 göstergeyi kapsayan Binyıl Kalkınma Hedefleri gerek küresel düzeyde gerekse ülkeler bazında en geniş tanımlı kalkınma ve yoksullukla mücadele göstergeleridir. Bu çalışmada, parasal olmayan göstergelerin yanı sıra parasal göstergeden de faydalanarak yoksulluk ve kalkınma olgusu çok boyutlu bir perspektifle Binyıl Kalkınma Hedefleri ve Yoksul Odaklı Büyüme çerçevesinde analiz edilmiştir. Çalışmada İnsani Gelişmişlik Endeksi (HDI)’de de yer alan 187 ülkenin 1990-2015 dönemini kapsayan çok boyutlu Binyıl Kalkınma Hedefleri endeksi oluşturulmuş ve ülkelerin kalkınma düzeyleri ve hedefleri gerçekleştirme konusundaki performansları ölçülmüştür. Elde edilen sonuçlar HDI sonuçlarıyla da karşılaştırılmıştır. Temel olarak “Büyüdük ama kalkındık mı? Ülkeler gelir ve gelir dışında yakınsıyor mu? Büyüme kapsayıcı mı? Yoksullara da yansıyor mu? Uluslararası ve yerel fonlar kalkınmada etkin kullanılıyor mu? Performansa dayalı fon dağıtım mekanizması nasıl olmalı? [Devamı] [İndir]

Platform Notu: "Türkiye’de İllere Göre Ortalama ve Beklenen Okullaşma Yılı"
18 Mart 2016

Bu teknik not Türkiye’de illere göre Ortalama Okullaşma Yılı ve Beklenen Okullaşma Yılı verilerinin nasıl hesaplanacağına odaklanmaktadır. Bu değişkenler potansiyel olarak yararlı olmasına rağmen şimdiye kadar hesaplanmamıştır. Pilot çalışma olduğu için tek bir yıl (2013) alınmıştır. Aynı zamanda bu verilerin uluslararası karşılıkları da vardır. Bu çalışmada Veri Seti, Metodoloji, Kapsam ve elde edilen sonuçlar verilmiştir. [Devamı] [İndir]

Platform Notu: "Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular"
5 Şubat 2015

Son yıllarda yaşanan olumlu gelişmelere rağmen, kayıtdışı istihdam Türkiye emek piyasasının önemli sorunlarından biri olmaya devam ediyor. Bu bilgi notunun başlıca amacı kayıtdışılıktaki cinsiyetler arası farkın ne ölçüde istihdamın kompozisyonundan ve diğer olası faktörlerden kaynaklandığı konusunu bir kez daha gündeme getirmektir. TÜİK’in Hanehalkı İşgücü Anketi’ni kullanarak yaptığımız betimleyici ve ekonometrik analizler, çeşitli sektörel ve bireysel özellikler kontrol edildiğinde bekar genç kadınların kayıtdışılık oranının erkeklerle hemen hemen aynı düzeyde olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bulgu, evli kadın çalışanların, sigortalının eşi olarak kamu sağlık hizmetlerinden yararlanabiliyor olmalarının kayıtdışı çalışmayla ilgili tercihlerini etkiliyor (yani çekincelerini azaltıyor) olması ile açıklanabilir. Bu “dolaylı kayıtlılık” hipotezinin yanı sıra, sosyal güvenlik primlerinin yüksek düzeyi ve kayıtlı çalışanların çeşitli sosyal yardım programlarından yararlanamıyor olması gibi faktörler de uzmanlarca kayıtdışılığın yok edilememesinin nedenleri arasında sayılmaktadır. Bizim düşüncemiz, işgücü anketlerine yapılacak kimi eklemelerle bu iddiaların ne derece geçerli olduğunun incelenmesinin mümkün ve yerinde olacağı yönündedir. Elde edilecek yeni verilerin kamu otoritelerine sosyal güvenlik uygulamalarını tekrar değerlendirme fırsatı vermesi de kuvvetle muhtemeldir. [Devamı] [İndir]

Platform Notu: "Türkiye'de Sosyal İlerleme ve Sosyal Politika: Bazı Gözlemler"
18 Aralık 2014

Bu politika notu, 2014 yılında yayınlanan yeni bir kalkınma ve sosyal ilerleme endeksinin ışığında, Türkiye'nin sosyal ilerleme düzeyi ile ilgili olarak öne çıkan bazı gözlemleri değerlendirmektedir. İlgili endeks, 132 ülkenin verisini derlemekte ve sosyal ilerlemeyi, (i) Temel İnsani Gereksinimler, (ii) Refahın Temelleri ve (iii) Fırsatlar başlıkları altında ölçümlemektedir. Sonuçlar, sosyal ilerlemenin, kişi başına GSYİH ile doğrusal olmayan biçimde ve aynı yönde ilişkili olduğunu göstermektedir. Sosyal ilerleme düzeyi en yüksek olan üç ülke Yeni Zelanda, İsviçre ve İzlanda'dır. Türkiye, 132 ülke arasında 64. sırada ve Avrupa ülkeleri ile diğer OECD ülkelerinin gerisinde yer almaktadır. Türkiye'nin başarısızlığı, daha çok Refahın Temelleri ve Fırsatlar başlıklarında ortaya çıkmaktadır. Türkiye, GSYİH düzeyi kendisininkine en yakın 15 ülkeye göreli olarak, (i) basın özgürlüğü, (ii) dezavantajlı gruplara yönelik hoşgörü ve (iii) ileri öğrenimdeki kalite ve kadın-erkek eşitliği konularında geride kalmış durumdadır. [Devamı] [İndir]

Platform Notu: "Türkiye'nin Gizli Yoksulları"
3 Kasım 2014

Yoksulluk ölçümü ve analizine yeni bir yaklaşım getiren iki boyutlu zaman ve tüketim yoksulluğu ölçüm yöntemi, Türkiye’de yoksulluk sınırı altında yaşayan fert sayısının resmi rakamların yaklaşık bir buçuk katı kadar olduğunu ortaya koyuyor. Bu alternatif yoksulluk ölçümüne göre yoksulluk oranı, TÜİK tarafından geleneksel yönteme göre hesaplanan yoksulluk oranının yüzde 11 puan daha üzerinde. Kentlerde 1 milyon, kırsal alanda ise 800 bin hane yoksulluk sınırının altında yaşayan hane grubuna ekleniyor. Gizli yoksul olarak nitelendirebileceğimiz bu hanelerde, resmi rakamlara yansımayan, 7.6 milyon fert yaşıyor. [Devamı] [İndir]